6 نشانه اصلی طرحواره محرومیت هیجانی
6 نشانه طرحواره محرومیت هیجانی
آیا شما بیش از حد اخمالو هستید؟
درک اینکه چه چیزی باعث ایجاد آن حس و حالت می شود می تواند به شما در مقابله با این حالت کمک کند.
نکات کلیدی
- اگر درگیر طرحواره محرومیت هیجانی هستید، احتمالا مراقبان دوران کودکی شما توانایی شنیدن، اعتبارسنجی، بازتاب و پاسخگویی به نیازهای شما را نداشتند.
- وقتی بالغ می شویم، مغز ما ممکن است به قوانین زندگی که دیگر اعمال نمی شوند واکنش نشان دهد.
- عنصر کلیدی برای غلبه بر این طرحواره، ارتباط با گذشته و ایجاد همدلی با کودکی که بودید و آنچه که نیاز داشتید است.
این مقاله بخشی از طرحوارهها یعنی قسمتی از 18 طرحوارهای را که در ابتدا توسط جفری یانگ بیان شده بود، پوشش میدهد. اما من در این مقاله علاوه بر تعاریف اصلی یانگ، بر اساس تجربه بالینی خودم، برداشت شخصیم را از این مفاهیم ارائه میدهم. برای اطلاعات بیشتر در مورد سایر طرحواره ها، که من آن را DNA شخصیت شما می نامم،این جا کلیک کنید. این مجموعه توصیف می کند که داشتن هر طرحواره چه ویژگی هایی دارد، چگونه به آن توجه کنید و چگونه آن را مدیریت کنید.
آیا تا به حال احساس کرده اید که نیازهای هیجانی شما معمولاً توسط افرادی که دوستشان دارید نادیده گرفته می شوند؟ و بنابراین چهره عبوس به خود گرفته و به لاک خود فرو رفته و به خود میگویید: «گفتن هر چیزی چه فایده ای دارد؟ آنها به هر حال منظور من را دریافت نکرده و اوضاع تغییری نخواهد کرد.» حالا تصور کنید که این تجربه در روابط شما رایج بوده و در طول زندگیتان ثابت به نظر می رسد. بنابراین احتمالا شما با طرح واره محرومیت هیجانی وارد بزرگسالی شده اید.
این طرحواره باعث می شود حتی زمانی که مورد غفلت قرار نمی گیرید واکنش هایی مثل آنچه در مثال بالا گفته شد به همراه داشته باشید.
طرحوارهها از تجربه دوران کودکی بیرون میآیند و روش مغز ما برای درک «قوانین» روابط هستند تا بتوانیم در صورت نیاز شرایط آتی را پیشبینی کنیم و واکنش نشان دهیم. درواقع نقشه راهی هستند که از کودکی در روان ما شکل گرفته اند. هرچند این نقشه راه، مقصد چندان خوبی به دنبال ندارد!
مشکل این است که این قوانین و پیش بینی ها بر اساس آنچه در درون خانواده و کودکی ما با تمام ویژگی های منحصر به فرد آن، شکل می گیرد و اغلب آن ها خارج از خانواده اعمال نمی شود. بنابراین، وقتی بالغ میشویم، مغز ما به قوانین کلی زندگی واکنش نشان میدهد که در واقع دیگر اعمال نمیشوند. چون ما دیگر کودکی در آن خانواده نیستیم!
محرومیت هیجانی معمولاً از سناریویی بیرون میآید که در آن مراقبان شما توانایی شنیدن، تأیید، بازتاب و پاسخگویی به نیازهای شما را نداشتند. اما شما در همان کودکی هم می دانستی که نیازهایی داری و از این بابت عصبانی بودی.
طرحواره محرومیت هیجانی مغز شما را مجبور می کند که بگوید: «شما نیازهای واقعی و مشروع دارید که البته نادیده گرفته می شوید!
این بد است!
باید عصبانی باشی!
اما جالب است که این روند فقط تا همینجا که باید عصبانی باشی ادامه دار می شود. یعنی شما ممکن است همواره فقط ناراحت باشی اما چیزی نگویی. روندی که در بزرگسالی شما نیز همچنان پایدار است.
تصور کنید که مغزتان حتی وقتی بزرگ شده اید، این چیزها را به شما می گوید با اینکه اکنون می توانید در کنار افرادی باشید که از نظر هیجانی از خانواده شما بخشنده تر هستند. این طرحواره می تواند شما را وادار کند که صرفا خودتان را ببندید و احساس کنید که ارتباط شما با همه قطع شده است، مثل اینکه دیگران سرد هستند یا خودتان در واکنش با دیگران سرد رفتار کنید.
نشانه های طرحواره محرومیت هیجانی چیست؟
- همراه احساس غفلت و نادیده گرفته شدن در حالی که حقیقت اینطور نیست.
- خفه کردن زیاد احساسات درونتان
- احساس تنهایی و سوء تفاهم
- غالباً عصبانی و عبوس بودن
- اغلب رفتار منفعلانه-پرخاشگرانه دارند
- سردی با دیگران وقتی سعی میکنند به هم نزدیک شوند. مثل اینکه چیزی که متعلق به شما بود از شما گرفته می شود.
اگر احساس می کنید این نشانه ها را بارها تجربه کرده اید و درگیر طرحواره محرومیت هیجانی هستید فکر می کنید چه کاری می توانید انجام دهید تا با این طرح واره کنار بیایید و بهتر به زندگی ادامه دهید؟
چگونه با طرحواره محرومیت هیجانی کنار بیایم
گذشته خود را درک کنید. زمانی که در حال بزرگ شدن بودید به بافت خانواده خود فکر کنید. لحن خانواده از نظر هیجانی چگونه بود؟ چطور بود که ممکن است در طول زمان از نظر هیجانی احساس غفلت کرده باشید؟ چه خبر بود؟ این در مورد سرزنش اعضای خانواده نیست، بلکه درک این است که چه اتفاقی در حال رخ دادن است و چرا واکنش شما به این شیوه انجام شده است. البته این پروسه بهتر است زیر نظر روانشناس متخصص صورت گیرد.
در مورد نیازهای هیجانی خود بیاموزید. به آنچه در کودکی نیاز داشتید فکر کنید. فقط مدتی را صرف همدردی با کودک درونتان کنید. شاید به پدر و مادری نیاز داشتید که بعد از مدرسه با شما بنشیند و واقعاً بخواهد بداند که در چه حالی هستید. یا شاید این غفلت واقعا قابل توجه بوده است و میتوانستید از یک بزرگسال خارج از خانواده دریافت حمایت و همدلی کمک بگیرید.
در نظر بگیرید که آیا اکنون در مسیر درست هیجانی و رفتاری قرار می گیرید یا خیر. مراقب زمان هایی باشید که نسبت به دیگران بیش از حد واکنش نشان می دهید، انتظارات هیجانی خود را غیرمنطقی می کنید و بیش از حد قضاوت گر می شوید.
به مردم فرصت بدهید. صحبت کنید. به راه هایی فکر کنید که می توانید توسط آن ها نیازهای خود را بیان کنید. به صورتی که نه آن ها خشمگین شوند و نه شما عبوس و سرخورده. یادتان باشد اشکالی ندارد که بدون ایجاد مشکل به مردم بگویید چه چیزی نیاز دارید.
یک نگاهی به روابطتان بیاندازید. آیا خودتان را در کنار افرادی قرار می دهید که اغلب درک و همدلی کمی دارند؟ گاهی اوقات افرادی که دچار محرومیت هیجانی هستند به دلیل احساس آشنایی با این احوالات، به سوی یک شریک سرد در روابط کشیده می شوند. بنابراین موضوع مهمی است که باید در نظر بگیرید. ممکن است برای شریک زندگی شما گرمتر بودن در روابط یک چالش باشد. اما می توانید در این مورد با او صحبت کنید.
برای دریافت کمک بیشتر با یک درمانگر مشورت کنید. محرومیت هیجانی یک طرح واره سخت و مقاوم است و می تواند عمیقاً ریشه دار شود. یک رواندرمانگر آموزش دیده میتواند به شما کمک کند تا نقاط کوری را که در حال تلاش برای برونرفتن از آن به وجود میآیند، شناسایی کنید.
عنصر کلیدی برای غلبه بر این طرحواره، ایجاد آن ارتباط با گذشته و ایجاد همدلی واقعی برای کودکی که بودید و آنچه نیاز داشتید است. شما اکنون به همان درک و همدلی برای خودتان نیاز دارید. در نظر بگیرید که چگونه از خود و نیازهای هیجانی خود به روش های غیرتعارضی دفاع کنید.
شما لیاقتش را دارید!
منابع:
https://www.psychologytoday.com/us/blog/flipping-out/202208/6-signs-emotional-deprivation-schema